قلب و عروقگوارشریهخون و سرطانروماتولوژیغددکلیه و مجاری ادراراعصاب وروانمسری وعفونیمسمومیت
درباره ماتماس با مامشاوره پزشکیوقت دهی - یادآوریایمیل
کولونوسکوپی PDF چاپ نامه الکترونیک

اندوسکوپی قسمت تحتانی دستگاه گوارش (کولونوسکوپی، رکتوسیگموئیدوسکوپی، سیگموئیدوسکوپی)

اندوسکوپی قسمت تحتانی دستگاه گوارش چیست؟
این یک بررسی و آزمایش است که در قسمت تحتانی دستگاه گوارش انجام می‌شود. پزشک بر اساس علایم و نشانه‌های بیمار و بر اساس دیگر یافته‌ها در دیگر بررسی‌ها و آزمایشات، ممکن است تشخیص دهد که انجام این اندوسکوپی برای بیمار لازم و مفید است.
مثلاً بررسی کولون، رکتوم و مقعد در کسانی که خونریزی در مدفوع بدون علت مشخص هستند، اسهال یا یبوست طول کشیده دارند یا خون و چرک مخفی در مدفوع دارند.

اندوسکوپ چیست؟
اندوسکوپ یک لوله‌ی نرم، انعطاف پذیر و بلند است که در سر آن یک منبع نوری و یک دوربین فیلمبرداری قرار دارد. به این صورت پزشک می‌تواند داخل دستگاه گوارش شما را در یک صفحه‌ی نمایشگر (تلویزیون) ببیند. با این روش پولیپ‌ها، تومورها، نقاط خونریزی‌دهنده و ملتهب قابل تشخیص می‌شوند.


آمادگی برای اندوسکوپی قسمت تحتانی دستگاه گوارش
شما باید از پزشک خود در مورد آمادگی‌های لازم فبل از انجام اندوسکوپی سؤال کنید.

قبل از كولونوسكوپی بايد روده کاملا از مدفوع پاك شود تا ديد كافی جهت بررسی آن وجود داشته باشد، لذا ممکن است پزشک توصيه کند برخی از موارد زير را رعايت کنيد:
- برای انجام «کولونوسکوپی» شما نیاز دارید که یک روز قبل از آن، یک رژیم غذایی مایعات در تمام طول روز داشته باشید. باید مایعات فراوان بنوشید. غذاهاي جامد و مايعات رنگي مصرف نکنيد. مايعات قرمز رنگ مصرف نکنيد؛ زيرا مي تواند ترشحات روده را قرمز کرده و با خون اشتباه شود. مايعات فراوان مانند قهوه، چاي و آب مصرف کنيد. مواد خوراکي نرم مانند ژله استفاده کنيد اما نه ژله قرمز رنگ!

- برای شما داروهای مسهل تجویز می‌شود تا روز قبل مصرف کنید.  در زمان مصرف مسهل، هر 10 دقيقه بمدت 10 – 5   دقيقه قدم بزنيد، اما نزديک به دستشويي باشيد. در زمان آمادگي بدليل مصرف مسهل شما چندين بار بايد از توالت استفاده کنيد.

- شش ساعت قبل از کولونوسکوپي ناشتا باشيد.

- شما نیاز دارید که روز عمل کسی همراه شما باشد، شما را به مرکز مورد نظر بیاورد، کمک شما باشد و شما را به منزل بازگرداند.


چه اطلاعاتی باید به پزشک خود بدهید؟
مطمئن شوید که پزشک‌تان همه‌ی اطلاعات لازم را از شما دارد:
- اگر هر نوع حساسیتی به داورها، بیهوشی یا لاتکس دارید.
- اگر دارویی مصرف می‌کنید که بر غلظت خون شما اثر می‌گذارد، مانند آسپیرین، وارفارین و پلاویکس و غیره...
- اگر مشکلات یا بیماری‌هایی در ریه‌ها یا قلب و عروق دارید.
- اگر باردار هستید.
- در صورتی که به بیماری‌هایی مثل هپاتیت یا ایدز مبتلا هستید یا احتمال آن را می‌دهید.

به پزشک اطلاع دهید.
در صورت وجود هر نوع نگرانی یا پرسش آن را حتماً با پزشک خود در میان بگذارید.

طریقه‌ی انجـــــام اندوسکوپی تحتانی
اندوسکوپی قسمت تحتانی دستگاه گوارش توسط پزشک متخصص در اتقاف عمل مخصوص انجام می‌شود. کولونوسکوپی می تواند حدود 30 دقیقه طول بکشد. سیگموئیدوسکوپی اغلب حدود 15 دقیقه طول می کشد.

- از شما می‌خواهند که بر روی تخت مخصوص دراز بکشید.

- برای کولونوسکوپی به شما داروی تسکین بخش از راه تزریق وریدی تجویز می‌شود. در سیگموئیدوسکوپی اغلب به داروهای تسکین‌بخش نیازی نیست.

- اندوسکوپ وارد راست روده‌ی شما می‌شود. ممکن است این عمل ایجاد کمی فشار و انقباض نماید. اگر احساس درد داشته باشید باید به پزشک یا پرستار اطلاع دهید، شاید نیاز به میزان بیشتری داروی تسکین‌بخش وجود داشته باشد. امکان دارد حين كولونوسكوپی احساس دفع به شما دست دهد يا احساس دل‌پيچه كنيد. سعی كنيد به آرامی از طريق دهان نفس‌های عميق بكشيد تا عضلات شكم شما شل شده و احساس راحتی کنيد. خروج هوا از اطراف كولونوسكوپ يك مسأله عادی است و لازم نيست نگران و شرمنده شويد. می‌‌توانيد حين كولونوسكوپی از پزشك اجازه گرفته و وضعيت خود را کمی تغيير دهيد.

- دوربین متصل به سر اندوسکوپ، تصاویر داخل دستگاه گوارش شما را بر روی تلویزیون مخصوص، نمایش می‌دهد. این اطلاعات ثبت و ضبط می‌شوند.

- بعد از انجام فرایند مذکور، شما به اتاق خود در بیمارستان بازمی‌گردید و تا زمانی که بتوانید به منزل بازگردید در آنجا استراحت کرده و تحت نظر گرفته می‌شوید.

بعد از انجام اندوسکوپی
معمولاً بعد از کولونوسکوپی شما کاملاً معاینه شده و تنها 6 ساعت تحت نظر می‌مانید .
- یادتان باشد که ممکن است 24 ساعت طول بکشد تا اثر داروهای تسکین‌بخش از بدن شما رفع شود. در این مدت استراحت کامل داشته باشید و از انجام کارهایی که نیاز به هوشیاری دارند، مانند رانندگی بپرهیزید. از ابتدای آمدن به بیمارستان، تا 24 ساعت پس از آن باید یک همراه داشته باشید تا به شما کمک کند.
- شما ممکن است براي مدت چند ساعت بعد از کولونوسکوپی، دچار کمی دل‌پیچه، نفخ شکم يا احساس دفع گاز شويد. قدم زدن ممکن است ناراحتی شما را کاهش دهد.
- در صورت تحمل،  کم کم به رژیم غذایی عادی خود بازگردید.
- ممکن است مقدار کمی خون در اولين دفع مدفوع بعد از انجام معاينه داشته باشيد؛ که معمولاً نشانه‌ای از خطر نیست! اما اگر ؛
o دفع خون يا لخته از راه معقد، ادامه پيدا کرد
o دل درد شدید یا مداوم داشتيد
o به تب دچار شدید
باید فوری به پزشک خود مراجعه کنيد.